الحاج محمد كريمخان الكرماني ( مترجم : ابراهيمى )
531
دقائق العلاج ( فارسي )
در حفظ نيروى قلب بكوشند . خوردن حب الشفاء به آن اندازه كه حواس بيمار را خدر كند درمان بسيار خوبى است و نيز اين داروى پخته خيلى سودمند است : هفتاد و پنج گرم گل سرخ خشك و پنجاه گرم مرباى شكرى گل سرخ آنها را مخلوط كرده و به اندازه برابر وزن آنها گلاب خالص اضافه كرده و در يك ليتر آب مىجوشانند تا ربع آن باقى بماند و بعد آن را صاف كرده با بيست و پنج گرم روغن گل سرخ مخلوط كرده و نيمه گرم و در چهار نوبت ( بنا برسم شهر ما ) مىآشامند . بايد از تنشويهها و مايعات معطر و مفرّح قلب نيز زياد به كار ببرند اگر بيمار قى نكند بايد قىآور بياشامد و بدانگونه كه گذشت به او مسهل بدهند و با مسهلها تا آنجا كه ممكنست داروهاى مفرح و نيروبخش قلب بخصوص الذهب المحلول و زهر الكبريت مركب و ساده و گل سرخ پخته مخلوط كنند . فصل ريشهكنى تخم تب چهبسا كه خلطها با پاكسازىها بيرون مىرود اما تخم تب باقى مانده و ريشهكن نمىشود و با اينكه مزاج بيمار پاك شده تب قطع نمىشود و هرچه كه خلط تازهاى توليد شود به آن خمير مىرسد و استحاله مىگردد و در نتيجه بيرون راندن چيزهائى كه در بدن جمع شده ممكن نمىگردد و نيز نمىتوان براى جلو گيرى از توليد شدن خلط بيمار را از خوراك بازداشت . در اين حال رساندن دارو بخلط به علت دورى محل آن نيز دشوار است . چارهاى را كه ما براى آن پيدا كردهايم اين است كه در تبهاى مداوم صبحها و در تبهاى ادوارى بهنگام نوبه اين دارو را دستور مىدهيم : روح الزاج هشتاد سانتى گرم ، ملح الافسنتين دو و نيم گرم ، عرق كاسنى شصت گرم آنها را بهم آميخته و بيكبار ببيمار مىدهند اما اگر بيمار ضعيف باشد چهل سانتىگرم روح الزاج